Kennisbank
Antwoorden op de vragen die je ’s nachts stelt
Korte, feitelijke stukken over wachttijden in de ggz, burn-out, piekeren en slaap. Elk artikel begint met het antwoord — de rest is verdieping, niet de opbouw ernaartoe.
Hoe lang is de wachttijd in de ggz — en wat kun je in de tussentijd doen?
De afgesproken maximale wachttijd in de Nederlandse ggz is de Treeknorm: vier weken tussen aanmelding en intake, en tien weken tussen intake en start van de behandeling — samen veertien weken. In een deel van de regio’s en voor een deel van de klachten wordt die norm al jaren overschreden. Je zorgverzekeraar is verplicht je op verzoek te helpen met zorgbemiddeling, en je huisarts of praktijkondersteuner ggz kan overbruggingszorg bieden zolang je wacht.
4 min lezen
Burn-out en overspanningHoe herken je een burn-out — en wanneer is het “gewoon” moe?
Burn-out is geen psychiatrische diagnose uit de DSM-5, maar wordt in Nederland wel erkend als werkgerelateerde aandoening: langdurige uitputting die niet meer overgaat met rust, samen met afstand tot het werk en het gevoel niet meer te functioneren. Het onderscheid met gewone vermoeidheid zit in de duur en in het herstel — na een weekend of een vakantie ben je nog steeds leeg. In de Nederlandse richtlijnen heet het pas burn-out als de klachten langer dan ongeveer een half jaar bestaan; korter heet het overspanning. Alleen een huisarts, bedrijfsarts of psycholoog kan dat vaststellen.
3 min lezen
Piekeren en stressWaarom je niet kunt stoppen met piekeren — en wat wél werkt
Piekeren is herhaald, cirkelend denken over problemen zonder dat je bij een besluit uitkomt. Het houdt zichzelf in stand doordat het productief voelt: zolang je nadenkt, heb je het idee dat je iets doet. Onderzoek naar rumineren laat consistent zien dat dit type denken klachten eerder versterkt dan oplost. Wat helpt is daarom niet “niet meer denken”, maar het denken begrenzen: een vast moment ervoor inruimen, het opschrijven, en onderscheid maken tussen een probleem dat je kunt oplossen en een zorg die je alleen kunt dragen.
3 min lezen
SlaapBeter slapen bij stress: wat werkt, en wat het probleem in stand houdt
Slecht slapen bij stress is meestal geen aparte slaapstoornis maar een gevolg: je lichaam blijft alert terwijl je wilt afschakelen. Voor slapeloosheid die langer dan enkele weken aanhoudt, is cognitieve gedragstherapie voor insomnie (CGT-i) in de Nederlandse en internationale richtlijnen de eerste keus — vóór slaapmedicatie, die kort werkt en het probleem op termijn eerder in stand houdt. Twee onderdelen van die aanpak kun je zelf beginnen: elke dag op hetzelfde tijdstip opstaan, en niet wakker in bed blijven liggen.
3 min lezen
Dit artikel is algemene informatie, geen medisch advies en geen diagnose. heliobuddy is geen zorgaanbieder en geen crisisdienst. Twijfel je over je klachten, bespreek ze met je huisarts.